Póstkort frá Ísafirði

Þann 17. október 2024 var Ísbrú – félag kennara sem kenna íslensku sem annað mál í heimsókn til í húsi íslenskra fræða Eddu. Var þar lesið upp eftirfarandi póstkort frá Ísafirði í fjarveru verkefnastjóra verkefnisins Ólafs Guðsteins Kristjánssonar.

Kæru kollegar og velunnarar íslenskunar.

Við sem að átakinu Gefum íslensku séns – íslenskuvænt samfélag höfum áhyggjur. Við höfum áhyggjur af því að fjöldi innflytjenda sem á Íslandi kýs að búa og vill læra íslensku fái ekki nægilegan hvata til þess. Við höfum áhyggjur af því að tækifærin séu ekki næg til að æfa sig og taka framförum í meðförum málsins. Við höfum áhyggjur af því að skilaboð samfélagsins sé alltof oft þau að íslenska skipti ekki máli, að innflytjendur þurfi ekki endilega aðgengi að íslensku, að það nægi að kunna ensku til að plumma sig í landinu, að viðhorfið sé að það nægi jafnvel að tala og kunna lélega ensku. Við höfum áhyggjur af því að landið skiptist í þá sem kunna íslensku og standa flestar dyr opnar og þá sem ekki kunna íslensku og búa yfir takmarkaðri möguleikum, tækifærum. Við höfum áhyggjur af því að slæleg færni í íslensku verði notuð, með- eða ómeðvitað sem tól til stéttaskiptingar. 

Við sem að Gefum íslensku séns – íslenskuvænt samfélag stöndum viljum sporna gegn þessu og benda á að það sé okkar samfélagslega ábyrgð að stuðla að notkun málsins og trúum því að góð færni í  íslensku sé öllum íbúum landsins til hagsbóta og þá eina helst þeirra sem landið munu erfa. Við viljum snúa við þeirri þróun að íslenska lærist sem erlent mál á Íslandi ekki annað mál. Það er undarlegt að oft sé aðgengi að íslensku það lítið, að íslenskuáreitið sé það lítið (og enskuáreitið eftir því meira) að innflytjendur læri íslensku sem erlent mál, líkt að þeir búi ekki í íslensku (mál)samfélagi.

Við viljum virkja samfélagið til þess að taka þátt í máltileinkun innflytjenda og við byrjum á Ísafirði sakir þeirrar nándar sem oft skapast í litlu samfélagi. Hér á Ísafirði á að vera auðveldara að ná til fólks, að fá fólk og fá það til að leggja sitt lóð á vogarskálina. Að læra íslensku og stuðla að notkun hennar á að vera samvinuverkefni. Við bjóðum upp í íslenskudans og trúum ekki á lélega dansherra eða dömur. Málið er ekki alltaf hvað við getum heldur hvað við gerum og hvað við framkvæmum þótt auðvitað sé ekki verra að fræða um leið. Við búum til tækifæri, við rífum uppbyggilegan kjaft og hvetjum alla til að gera slíkt hið sama. Sitjandi krákur þær svelta. Við viljum hætta að tala út í eitt um vandamálin. Byrjum að leysa árans vandamálin og gerum það saman.

Með kærum kveðjum frá Ísafirði.

Fyrir hönd Gefum íslensku séns – íslenskuvænt samfélag

Ólafur Guðsteinn Kristjánsson